Kuruluş Bildirgesi ve Kurucu Çerçeve Taslak Metni

Kamusal, Eşit, Parasız, Pedagojik, Bilimsel ve Laik Eğitim Haktır

Türkiye'de eğitim hakkı uzun süredir piyasalaştırma, eşitsizlik ve ideolojik müdahale politikalarının baskısı altında. Eğitim Hakkı Dayanışma ve Mücadele Ağı, bu hak kaybına karşı ortak söz ve ortak mücadele zemini kurar.

Kuruluş Metnini İncele Aramıza Katıl
Eğitim Dayanışma Ağı logotipi
  • Eğitim hakkı bir ayrıcalık değil, her çocuk için kamusal haktır.
  • Yatay, çoğul, dayanışmacı ve katılımcı örgütlenme esastır.
  • Hak ihlallerine karşı görünürlük, hukuki dayanışma ve toplumsal basınç hedeflenir.

Kuruluş Bildirgesi

Eğitim hakkı, toplumun bütününü ilgilendiren temel bir kamusal haktır. Bu metin, parçalı itirazları ortak hatta buluşturma çağrısıdır.

Kamusal, bilimsel, pedagojik, laik ve eşit eğitim hakkı sistematik biçimde aşındırılmakta; çocukların beslenme, güvenlik, gelişim ve öğrenme hakları parçalı uygulamalara indirgenmektedir. Eğitimin özelleştirilmesi ve paralılaştırılması, laik ve bilimsel eğitimden uzaklaşma, çocuk emeği sömürüsüne dayalı modeller ve okullar arası derinleşen eşitsizlikler toplumun geleceğini doğrudan etkilemektedir.

Bu çok yönlü hak kaybı yalnızca öğretmenlerin, velilerin ya da öğrencilerin sorunu değildir. Eğitim hakkı, ancak ortak mücadeleyle savunulabilecek kamusal bir haktır. Eğitim Hakkı Dayanışma ve Mücadele Ağı bu nedenle kurulmaktadır.

Ağ; öğrenci, öğretmen, veli, eğitim emekçisi, akademisyen ve hak savunucularının eşit söz ve karar hakkına sahip olduğu yatay ve çoğul bir zemindir. Eğitim hakkını yalnızca okul içi ders süreciyle sınırlı görmez; çocuğun bütünsel gelişimini kapsayan kamusal sorumluluk alanı olarak ele alır.

Açık kitaplar üzerinde çalışan öğrenciler

Neden Bir Eğitim Hakkı Dayanışma ve Mücadele Ağı?

Eğitimdeki çok katmanlı hak kaybı karşısında, kısa süreli tepkiler yerine kalıcı ve örgütlü bir dayanışma ağına ihtiyaç var.

Krizin Kısa Özeti

  • Eğitim krizi yalnızca pedagojik değil, toplumsal ve sınıfsal bir krizdir.
  • Yoksulluk derinleştikçe çocukların eğitimden kopuşu artmaktadır.
  • Kamusal eğitim zayıflarken özel eğitim maliyetleri hane bütçelerini zorlamaktadır.
  • Laik ve bilimsel eğitimi zayıflatan müdahalelerle çocuk emeği normalleştirilmektedir.

Bu ağın öncelikleri

  • 01 Eğitim alanındaki hak ihlallerini görünür kılmak
  • 02 Yerelde ve merkezde ortak mücadele zeminleri kurmak
  • 03 Gerektiğinde hukuki destek ve yönlendirme sağlamak
  • 04 Kamusal eğitim politikaları için toplumsal basınç oluşturmak
  • 05 Tepkisel değil, sürekliliği olan hak temelli mücadele yürütmek

Temel Yaklaşımımız

Kamusal, parasız, pedagojik, bilimsel ve laik eğitim haktır

Eğitim piyasanın değil kamusal sorumluluğun alanıdır. Sosyal destekler lütuf değil, anayasal yükümlülüktür.

Çocuk emeği sömürüsüne karşıyız

Çocukların erken yaşta ucuz işgücüne dönüştürülmesine ve MESEM üzerinden kurumsallaşan sömürüye karşı mücadele ederiz.

Okul yemeği eğitim hakkının parçasıdır

Okulda en az bir öğün ücretsiz ve sağlıklı yemek hakkı sosyal yardım değil, eğitim hakkının ayrılmaz unsurudur.

Eşitlik ve ayrımcılık karşıtlığı

Cinsiyet, dil, etnik kimlik, inanç, engellilik, göçmenlik statüsü ve sosyo-ekonomik koşul temelli ayrımcılığı reddederiz.

Anadilde eğitim hayata geçirilmelidir

İki dilli öğretmenlik, materyal üretimi ve çok dilli eğitim politikalarıyla eşit ve adil eğitim hakkını savunuruz.

Güvenli okul ve çocuğun üstün yararı esastır

Şiddet ve risklere karşı koruyucu politikaları savunur; tüm karar ve eylemlerde çocuğun üstün yararını temel ölçüt kabul ederiz.

Ağın Amaç ve Faaliyetleri

  • Eğitim alanındaki hak ihlallerini izler, raporlar ve kamuoyuyla paylaşır.
  • Okul beslenmesi, eşitsizlikler, pedagojik-bilimsel-laik eğitim, çocuk emeği ve güvenli okul başlıklarında araştırmalar üretir.
  • Yerelde yaşanan eğitim sorunlarına karşı ortak ses çıkarılmasını ve dayanışma kurulmasını sağlar.
  • Öğrenci, veli ve eğitim emekçileri için hukuki dayanışma ve yönlendirme mekanizmaları oluşturur.
  • Kampanyalar ve etkinliklerle toplumsal farkındalık yaratır; hak temelli çözüm önerilerini meclis düzeyine taşımayı hedefler.
  • Yerel ağların kurulmasını teşvik eder, yerel mücadeleleri birbirine bağlar.
  • Siyasi partiler, sendikalar, meslek örgütleri ve demokratik kitle örgütleriyle ortak mücadele zeminlerini güçlendirir.
Bir eğitim salonunda öğrenciler ve öğreticiler

Kuruluş Metni

Türkiye'de eğitim hakkı uzun süredir piyasalaştırma, eşitsizlik ve ideolojik müdahale politikalarının baskısı altındadır. Kamusal, bilimsel, pedagojik, laik ve eşit eğitim hakkı sistematik biçimde aşındırılmakta; çocukların beslenme, güvenlik, gelişim ve öğrenme hakları parçalı ve geçici uygulamalara indirgenmektedir.

Eğitimin özelleştirilmesi ve paralılaştırılması, kamusal eğitimin tasfiyesi, laik ve bilimsel eğitimden uzaklaşma, çocuk emeğinin sömürülmesine dayalı modellerin yaygınlaştırılması ve okullar arası derinleşen eşitsizlikler yalnızca eğitim alanını değil, toplumun geleceğini de doğrudan etkilemektedir.

Eğitim alanında yaşanan bu çok yönlü hak kaybı; yalnızca öğretmenlerin, yalnızca velilerin ya da yalnızca öğrencilerin sorunu değildir. Eğitim hakkı; toplumun bütününü ilgilendiren, kamusal niteliği olan ve ancak ortak mücadeleyle savunulabilecek temel bir haktır.

Kamusal, parasız, pedagojik, bilimsel ve laik eğitim haktır. Eğitim; piyasanın, ideolojik yönlendirmelerin ve eşitsizliklerin değil, kamusal sorumluluğun alanıdır. Her çocuğun parasız, nitelikli, pedagojik, bilimsel ve laik eğitime erişimi devletin anayasal yükümlülüğüdür.

Çocuk emeği sömürüsüne karşıyız. Çocukların eğitim hakkını zedeleyen, onları erken yaşta ucuz işgücüne dönüştüren uygulamalara karşıyız. Çocuk emeğinin sömürülmesini normalleştiren politikalara ve bu kapsamda yaygınlaştırılan MESEM uygulamalarına karşı mücadele önceliklidir.

Okul yemeği eğitim hakkının ayrılmaz parçasıdır. Okulda en az bir öğün ücretsiz, sağlıklı yemek hakkı bir sosyal yardım değil; eğitim hakkının ayrılmaz parçasıdır.

Eşitlik ve ayrımcılık karşıtlığı. Eğitimde cinsiyet, cinsel kimlik, dil, etnik kimlik, inanç, engellilik durumu, göçmenlik statüsü ve sosyo-ekonomik koşullar temelinde oluşan eşitsizlikleri reddediyoruz.

Anadilde eğitim ve öğretim hayata geçirilmelidir. Anadilde eğitim, pedagojik bir tercih olmanın ötesinde eşit ve adil eğitim hakkının temel koşuludur. İki dilli öğretmenlik programlarının oluşturulması, materyal üretimi ve ölçme-değerlendirme sistemlerinin buna göre düzenlenmesi gerekir.

Güvenli okul ortamı kamusal sorumluluktur. Şiddet, ihmal ve güvenlik risklerine karşı koruyucu politikaların geliştirilmesi; öğrenciler, öğretmenler ve eğitim emekçileri için destek sistemlerinin kurulması zorunludur.

Çocuğun üstün yararı. EHDMA'nın tüm değerlendirme ve mücadele başlıklarında, Çocuk Hakları Sözleşmesi'nin 3. maddesindeki çocuğun üstün yararı ilkesi temel ölçüttür.

  • Eğitim alanındaki hak ihlallerini izler, raporlar ve kamuoyuyla paylaşır.
  • Okul beslenmesi, eşitsizlikler, pedagojik-bilimsel-laik eğitim, çocuk emeği ve güvenli okul başlıklarında araştırma ve raporlar hazırlar.
  • Yerelde yaşanan eğitim sorunlarına karşı ortak ses çıkarılmasını ve dayanışma kurulmasını sağlar.
  • Eğitim hakkı ihlallerine uğrayan öğrenci, veli ve eğitim emekçileri için hukuki dayanışma ve yönlendirme mekanizmaları oluşturur.
  • Açıklamalar, kampanyalar ve etkinlikler düzenleyerek kamuoyunu bilgilendirir.
  • Kamusal sorumluluğu hatırlatan hak temelli çözüm önerileri geliştirir ve meclise taşınması için girişimlerde bulunur.
  • Öğretmenlerin, velilerin ve öğrencilerin birlikte söz kurabildiği dayanışma zemini oluşturur.
  • Yerel ağların kurulmasını teşvik eder, yerel mücadeleleri birbirine bağlar.
  • Kamusal, laik ve eşit eğitim perspektifinde ortaklaşılabilecek siyasi partiler, sendikalar, meslek örgütleri ve demokratik kitle örgütleriyle iş birliği geliştirir.

Eğitim Hakkı Dayanışma ve Mücadele Ağı; öğrenci, öğretmen, veli ve eğitim emekçilerinin eşit söz hakkına sahip olduğu; yatay ve çoğul bir örgütlenme anlayışıyla çalışan; yerel ve merkezi düzeyde dayanışma ağları kurmayı hedefleyen; şeffaf, katılımcı ve hesap verebilir bir çalışma biçimini esas alan bir mücadele ağıdır.

Ağ, merkezi düzeyde kuruluşunun ardından il ve ilçe düzeyinde yerel ayaklarını oluşturmayı; yerel dayanışma ve mücadele zeminlerini güçlendirmeyi hedefler. Yerel deneyimlerin ortaklaştırılması ve birlikte hareket edilmesi bu yapının temel gücünü oluşturacaktır.

Hiçbir kişi veya yapı tek başına ağ adına konuşmaz. Temsil ve sözcülük kolektif, sınırlı ve dönüşümlüdür. Kararlar açık, katılımcı ve ortaklaşma esaslı süreçlerle alınır.

Eğitim hakkı mücadelesi yalnızca bir meslek grubunun değil; çocukların, ailelerin ve toplumun ortak meselesidir. Eşitsizliğin kaçınılmaz, yoksulluğun kader, hak kayıplarının olağan olduğu bir eğitim düzenini kabul etmiyoruz. Dayanışmayı büyütmeye, birlikte söz kurmaya ve birlikte mücadele etmeye çağırıyoruz.

Nasıl Bir Yapı?

Yatay, çoğul, şeffaf ve katılımcı

Eğitim Hakkı Dayanışma ve Mücadele Ağı; öğrenci, öğretmen, veli ve eğitim emekçilerinin eşit söz hakkına sahip olduğu bir dayanışma ve örgütlenme zeminidir. Merkezi kuruluşun ardından il ve ilçe düzeyinde yerel ayaklar kurarak mücadeleyi yaygınlaştırmayı hedefler.

Hiçbir kişi veya yapı tek başına ağ adına konuşmaz. Temsil ve sözcülük kolektif, sınırlı ve dönüşümlüdür. Kararlar açık, katılımcı ve ortaklaşma esaslı süreçlerle alınır.

Eşit söz hakkı

Öğrenci, veli, öğretmen ve eğitim emekçileri karar süreçlerine eşit katılır.

Yerelden merkeze örgütlenme

Yerel ağlar güçlendirilir, deneyimler ortaklaştırılır, ortak mücadele büyütülür.

Hesap verebilirlik

Çalışma biçimi şeffaf, katılımcı ve ortak denetime açık şekilde yürütülür.

Birlikte söz kurma

Hak ihlallerine karşı birlikte ses çıkarma ve çözüm üretme kapasitesi geliştirilir.

Birlikte Kuruyoruz

Eğitimde eşitsizliğin kaçınılmaz, yoksulluğun kader, hak kayıplarının olağan olduğu bir düzeni kabul etmiyoruz. Eğitim hakkı mücadelesini birlikte büyütmek için öğrenci, veli, öğretmen, akademisyen ve hak savunucularını ortak zemine davet ediyoruz.

Eğitim Hakkı Dayanışma ve Mücadele Ağı: Eşit, özgür ve kamusal eğitim için ortak mücadele zemini.

Aramıza Katılın

Formu doldurun, sizinle iletişime geçelim.